{"id":24354,"date":"2025-02-05T09:58:32","date_gmt":"2025-02-05T08:58:32","guid":{"rendered":"https:\/\/www.cordaid.org\/nl\/?post_type=cd_project&p=24354"},"modified":"2025-03-27T15:46:23","modified_gmt":"2025-03-27T14:46:23","slug":"tuinbouw-en-visteelt-burkina-faso","status":"publish","type":"cd_project","link":"https:\/\/www.cordaid.org\/nl\/projecten\/tuinbouw-en-visteelt-burkina-faso\/","title":{"rendered":"Vrouwen in Burkina Faso combineren tuinbouw en visteelt"},"content":{"rendered":"\n

Met steun van Cordaid maken honderden vrouwen in Burkina Faso slim gebruik van visteeltwater. Ze herbruiken het namelijk voor de kweek van groenten en fruit. Dit is goed voor het klimaat, zorgt voor meer inkomen \u00e9n minder ongelijkheid tussen vrouw en man.<\/strong> Een win-win-win-situatie dus.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

In Burkina Faso<\/a> (West-Afrika) zijn vrouwen, zoals op heel veel plekken in de wereld, de motor van de samenleving. Toch kunnen zij niet volwaardig participeren in de samenleving waar ze zoveel aan bijdragen. De kleinschalige landbouw is daar een voorbeeld van. Die draait voor een groot deel op de inzet van vrouwen, maar slechts een kleine minderheid van hen (8%) is eigenaar van een stuk land.<\/p>\n\n\n\n

\u2018Kleine\u2019 boerinnen, groots werk<\/h2>\n\n\n\n

Termen als \u2018kleinschalige landbouw\u2019 of \u2018kleine boeren\u2019 kunnen de indruk wekken dat het gaat om werk dat niet zo belangrijk is. Het tegendeel is waar. In landen die niet sterk ge\u00efndustrialiseerd zijn, zoals Burkina Faso, is dit de meest voorkomende vorm van landbouw. Daarmee is het, in zijn totaliteit, een sector van groot belang. De enige sector die het land tot in de verste uithoeken van voedsel probeert te voorzien. En het grootste deel van de bevolking van een inkomen voorziet. In de strijd tegen honger en voedselonzekerheid, lopen deze zogenaamde \u2018kleine\u2019 boerinnen en boeren groots voorop.<\/p>\n\n\n\n

Barri\u00e8res voor vrouwelijke ondernemers<\/h2>\n\n\n\n
    \n
  1. Beperkte toegang tot land<\/strong>: vrouwen worden uitgesloten van erfrecht, en omdat onderhandelingen over landeigendom zijn traditioneel een mannenzaak.<\/li>\n\n\n\n
  2. Dubbele of driedubbele last<\/strong>: werk op het land, zorg voor de dieren en de zorgtaak thuis voor kinderen (en ouders).<\/li>\n\n\n\n
  3. Financiering is bijna onmogelijk<\/strong>: het krijgen van startkapitaal voor een eigen zaak of middelen om uit te breiden, is bijna onmogelijk. Banken eisen een onderpand, wat vrouwen vaak niet kunnen bieden.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

    Een economie die zulke barri\u00e8res opwerpt voor vrouwen is niet alleen onrechtvaardig, maar laat ook een enorm potentieel aan inzet en ondernemerstalent onbenut.<\/p>\n\n\n\n

    Dit doet Cordaid:<\/h2>\n\n\n\n

    In het werk dat Cordaid doet om voedselsystemen en waardeketens eerlijker en klimaatbestendiger<\/a> te maken, speelt de positieversterking van vrouwen en ook jongeren (ook een groep die structureel wordt achtergesteld) een grote rol. E\u00e9n van de 20 plekken op de wereld waar we dat doen, zijn de regio\u2019s Hauts-Bassins en Plateau Central in Burkina Faso. Een team van nog geen tien professionals (agronomen, viskwekers en trainers in financieel management) traint en begeleidt er zo\u2019n 1.400 vrouwelijke tuinbouwers om hun werk op een even slimme als milieubewuste manier uit te breiden.<\/p>\n\n\n\n

    Combinatie tuinbouw en visteelt<\/h3>\n\n\n\n

    Issaka Tingri, die het project co\u00f6rdineert, legt uit: \u201cDe tuinbouw is seizoensgebonden, waardoor inkomsten een deel van het jaar ongewis zijn. Bovendien is er door klimaatverandering steeds vaker teveel of te weinig regen, wat het agrarische werk sterk bemoeilijkt. Door tuinbouw te koppelen aan visteelt, slaan de vrouwelijke ondernemers meerdere vliegen in \u00e9\u00e9n klap. De vraag naar vis, en met name meerval, is het jaar rond erg groot, waardoor ze goed en met regelmaat kunnen verdienen. Bovendien kunnen ze het water uit kweekvijvers heel goed hergebruiken in moestuinen en op andere landbouwgrond. Dat water moet namelijk regelmatig ververst worden voor de viskweek. Dat water is ontzettend rijk aan nutri\u00ebnten en daarmee uitstekend geschikt als bevloeiing en biologische compost in de tuinbouw. Het zorgt voor een betere oogst van de tuinbouwgewassen.\u201d<\/p>\n\n\n\n

    Training, materiaal en begeleiding<\/h3>\n\n\n\n

    Het Cordaid- team begeleidt de boerinnen op allerlei manieren om hun eigen viskwekerij op te zetten: via groepstrainingen, subsidies voor materiaal \u00e9n met \u00e9\u00e9n-op-\u00e9\u00e9n begeleiding. Die begeleiding richt zich op alle stappen van het proces: van de aanleg van de vijver en het kopen van kwaliteitsvoer, tot het kweken, conserveren, opslaan en vermarkten van de vis. Met de verwerkings- en conserveringsapparatuur die de vrouwen kunnen aanschaffen dankzij het project, kunnen ze zich met kwaliteitsvis onderscheiden op de markt.<\/p>\n\n\n\n

    Kennisoverdracht en financi\u00eble onafhankelijkheid<\/h3>\n\n\n\n

    Het financi\u00eble deel van het project omvat veel meer dan het verstrekken van subsidie. \u201cDat is maar \u00e9\u00e9n deel\u201d, aldus Issaka. \u201cWe adviseren Ze leren van ons hoe ze hun bedrijfsvoering en financieel management kunnen verbeteren. En we steunen ze bij het opzetten van spaar- en kredietco\u00f6peraties. Die co\u00f6peraties koppelen we aan microfinancieringsorganisaties, die de deelnemers in staat stellen om verder te investeren in hun eigen bedrijf. Zo vergroten de vrouwelijke ondernemers hun financi\u00eble onafhankelijkheid.\u201d<\/p>\n\n\n\n

    Het moeilijkste aan de viskweek is dat het constante aandacht vergt, vindt Issaka: \u201cVoeren, meten, scheppen en overhevelen naar andere bassins, verschonen\u2026 Je bent altijd bezig en het vergt echt toewijding. Ook d\u00e1t is iets wat sterk terugkomt in de trainingen.\u201d<\/p>\n\n\n\n\t\n\t

    \n\t\t\n
    \n\t
    \n\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Geleerd van eerdere viskweekprojecten <\/h2>\n\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t

    Dit project bouwt voort op een viskweekprojecten in Mali<\/a> en Burkina Faso die al langer lopen, met groepen ondernemers die voornamelijk uit mannen bestaat. \u201cDaar hebben we veel van geleerd. Ook de netwerken en samenwerkingsverbanden van dat werk, zoals die met het Burkinese ministerie van Landbouw, komen goed van pas in dit project met vrouwelijke ondernemers.\u201d<\/p>\n\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t\t\t\t\n\n\t\n\t\t\n\t\t\t\t\t\n\t\t\t\tLees ervaringen van viskwekers in Mali\n\n\t\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t\n\t\t<\/svg>\n<\/span>\n\t<\/span>\n\t\n\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t \t\t\t\t\t \"\"\n\t\t\t\t \t\t\t <\/div>\n\t\t <\/div>\n\t<\/div>\n<\/div>\n\t<\/div>\n\n\n\n

    Viskweker Lizeta vertelt over haar ervaring<\/h2>\n\n\n\n

    E\u00e9n van de 1400 vrouwen is Lizeta Ouedraogo, moeder van drie kinderen en sinds kort succesvol viskweker, in het noorden van het land.<\/p>\n\n\n\n

    \u201cEerder hield ik ook pluimvee, maar door deelname aan dit project ben ik me meer gaan toeleggen op visteelt\u201d, licht Lizeta toe. \u201cAlles wat ik leer deel ik met anderen. Tijdens mijn trainingen leer ik anderen om visteelt te combineren met hydroponische of bodemloze teelt van gewassen. Dat levert, naast de omzet van mijn eigen visteeltbedrijf, ook extra inkomsten op.\u201d<\/p>\n\n\n\n

    \"Een
    Deelnemers bezig met het vullen van de vijvers voor hortipiscicultuur (combineren van visteelt en tuinbouw)<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

    Lizeta maakt inmiddels naam met haar succesvolle trainingen. \u201cDe groep deelnemers van de volgende training is een stuk groter. En ze kunnen allemaal, naast oefenen met visteelt, ook meteen met bodemloos tuinieren aan de slag in de drie hydroponische bakken die door het project zijn gefinancierd.\u201d<\/p>\n\n\n\n

    Zelf werd Lizeta in korte tijd een deskundige in het visteeltvak. \u201cDat is vooral dankzij de constante begeleiding die ik kreeg. Bij vragen of moeilijkheden kon ik op elk moment bij de trainers terecht. En dat kan ik nog steeds trouwens.\u201d<\/p>\n\n\n\n

    \u201cDit project opent deuren voor vrouwen die anders vaak gesloten blijven\u201d, zegt Issaka samenvattend. \u201cHet zorgt voor financi\u00eble inclusie en zelfstandigheid. Het vergoot de toegang tot lokale markten die anders vaak gesloten blijven, onder andere omdat productiemiddelen voor veel vrouwen te duur zijn. En vrouwen eigenen zich de technische, praktische en financi\u00eble kennis toe die hen vaak wordt ontzegt. Zo versterken ze hun positie, verbeteren de levenstandaard van hun gezin en gemeenschap, en ze dragen bij aan de ontwikkeling en voedselzekerheid van een land.\u201d<\/p>\n\n\n\n

    \u201cMooier kan toch niet?\u201d<\/h2>\n\n\n\n

    Dat er zonder extra kosten een economisch-ecologische dubbelslag wordt geslagen, vindt Issaka het mooiste aspect. \u201cWat dit project uniek maakt is dat hetzelfde water twee voedselsystemen en economische waardeketens tegelijk voedt, tuinbouw en visteelt. Het water wordt hergebruikt, verdwijnt in de grond en keert later weer terug als regen of grondwater om hetzelfde te doen. En bovendien is het water een bedrijfsbasis voor veertienhonderd vrouwelijke ondernemers. Mooier kan toch niet?\u201d<\/p>\n\n\n\n\t

    \n\t\t\t\t\t
    \n\t
    \n\n\t\t
    \n\n\t\t\t\t\t\t\t

    Help jij mee?<\/h2>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Met jouw donatie help je mensen visteelt te koppelen aan tuinbouw. Dat scheelt massa\u2019s water, het is een klimaatbestendige manier van ondernemen en het vergroot hun inkomen. En omdat het hun positie versterkt, versterkt het ook de samenleving.<\/p>\n\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t\t