Veerle uit Nederland: ‘Zie de mens. Daar begint en eindigt alles mee’

Jaarlijks bieden organisaties van Netwerk DAK meer dan 60.000 mensen in kwetsbare posities een plek waar ze welkom zijn. Duizenden vrijwilligers organiseren er gezamenlijke maaltijden, huiswerkbegeleiding, voedsel- en noodhulp en meer. Met steun van Cordaid. Veerle Rooze (47) staat aan het roer van het netwerk. Ze vertelt hier haar verhaal.

Sinds 2022 staat Veerle Rooze aan het roer van de Netwerk DAK, een netwerk van 150 inloophuizen, buurtpastoraat en straatpastoraat. De Vlaamse Veerle, moeder van twee dochters, studeerde theologie en bedrijfskunde. ‘Door Aandacht Kracht’ (DAK) is voor haar meer dan een naam. Het vat samen waar zij en duizenden anderen iedere dag aan werken: een samenleving waarin niemand wordt afgeschreven.

Hoe ben je in dit werk terechtgekomen?

‘Ik ben geboren en opgegroeid bij Brussel, in een protestants nest. Na twee universitaire studies voelde ik me een hoofd op pootjes. Pas toen ik in een gevangenis ging werken voor een stichting die nazorg verleent aan ex-gedetineerden, leefde ik weer op. Daarna ging ik aan de slag bij een diaconale organisatie in Lelystad. Dat voelde als mijn wereld. Een wereld die mij aanspreekt op mijn mens-zijn.’

Wat is er zo bijzonder aan die wereld?

‘Als iemand na een gevangenisstraf aanklopt bij een inloophuis, is de eerste reactie: heb je een plek om te slapen, een warme jas, iets te eten? Mensen zijn er belangeloos voor anderen die zich durven tonen in hun kwetsbaarheid.

Die ervaring heeft ook mij veranderd. Ik had nooit het gevoel dat ik iets goeds deed voor een ander. Ik voedde mijn eigen ziel door het leven te delen met anderen.’

Wat doet Netwerk DAK, en waarom is jullie werk juist nu zo belangrijk?

‘Onze leden zijn onafhankelijke maatschappelijke organisaties, vaak met kerkelijke wortels. Ze creëren presentieplekken waar mensen er zijn voor elkaar.

We waren altijd het vangnet onder het vangnet. Maar door een terugtrekkende overheid, lange wachtlijsten, een krappe woningmarkt en stijgende kosten lukt dat niet meer. Steeds meer mensen vallen buiten de boot, wij raken overbelast, spanningen lopen op.

Maar dat is niet het hele verhaal. Onze inloophuizen zijn óók plekken van hartverwarmende gezelligheid. Ik heb nog nooit zoveel gelachen als in een inloophuis.
Juist daarom versterken we elkaar in Netwerk DAK. In onze gemeenschappen zijn zoveel mensen die kwetsbaar worden gemaakt door falende systemen. We willen, meer dan vroeger, misstanden signaleren en een tegengeluid laten horen.’

Voor wie zijn jullie er en hoe luidt dat tegengeluid?

‘Onze basis is: zie de mens. Daar begint en eindigt alles mee. Wij weigeren
in labels of categorieën te denken. Wie je ook bent, waar je ook vandaan komt: we zijn er voor je als jij dat wilt.

Mensen in kwetsbare posities worden steeds vaker met wantrouwen benaderd. Bij veel loketten moeten ze eerst bewijzen dat ze recht hebben op hulp. Bij ons begint iedere ontmoeting met één simpele boodschap: goed dat je er bent.

Dat vertrouwen werkt. Ik denk aan die jonge vrouw die altijd binnenkwam met een hoody diep over haar gezicht. Niemand drong zich aan haar op. Langzaam ging die capuchon af. Acht jaar later is ze kok en nog veel meer in hetzelfde inloophuis.

Hoe dat kan? Omdat ze niet met wantrouwen werd benaderd, maar met nieuwsgierigheid. Je bent oké, ook met een hoody in een hoekje.’

Netwerk DAK wil steeds nadrukkelijker ook een proteststem laten horen. Waarom?

‘Als steeds meer mensen in de marge van de samenleving belanden, moeten we duidelijker signaleren wat er misgaat. Ons doel is niet om er te zijn voor steeds meer mensen. Ons doel is een rechtvaardige samenleving.

Daarom staan we én met onze voeten in de klei, naast mensen, én richten we ons tot beleidsmakers. Én de winterjas, omdat die helaas nodig is, én de proteststem. Het is de kern van de diaconie: gerechtigheid én barmhartigheid.

In onze inloophuizen koken, eten en leven mensen samen die elkaar anders misschien nooit zouden ontmoeten. Van mensen die PVV stemmen tot mensen zonder verblijfspapieren. Die verbondenheid mogelijk maken in een gepolariseerde samenleving, is al een vorm van protest.

Waarom werkt Netwerk DAK samen met Cordaid?

‘Cordaid is al jaren een trouwe partner van Netwerk DAK. Jullie steun helpt niet alleen onze organisatie, maar ook onze lokale belangenbehartiging. Zo krijgen signalen uit onze inloophuizen en straatpastoraten een plek op de politieke agenda.

Maar geld is niet de belangrijkste reden waarom we samenwerken. We spreken dezelfde taal. We delen hetzelfde mensbeeld en dezelfde waarden. Er is een duidelijke parallel: werken met gemeenschappen én opkomen voor rechtvaardig beleid.

Juist in een tijd waarin medemenselijkheid onder druk staat, is krachten bundelen met gelijkgestemden cruciaal. Samenwerken is geen luxe, maar noodzaak.’

Als je vooruitkijkt, overheerst dan zorg of hoop?

‘Ik ben niet pessimistisch. Ik zie die vrouw van 84 voor me die iedere week met een grote pan zelf schoongemaakte spruitjes binnenkomt om voor anderen te koken. Dan denk ik: dít is er óók. De wereld van de stille, welwillende mens. Minder zichtbaar misschien, maar ongelooflijk krachtig.

Ja, de spanningen lopen op en de onveiligheid neemt toe. Maar het antwoord hierop blijft verrassend eenvoudig: openstaan voor de ander. Je laten raken. Nieuwsgierig blijven. De labeltjes vergeten en de mens blijven zien achter de woorden of het stemgedrag. Dat geeft hoop.’